Kozijn bevestigen aan de muur: ankers, schroeven en schuim

Een kozijn hangt niet in het schuim. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar het is de fout die op klusfora het vaakst voorbijkomt: het kozijn wordt gesteld, rondom volgespoten met purschuim en daarna losgelaten. Een half jaar later klemt het raam en scheurt de kitvoeg. Schuim vult en isoleert, maar het draagt niets.

Hieronder staat hoe een kozijn wel vast komt te zitten, met de afstanden die de branche zelf aanhoudt. Wilt u het niet zelf doen: stel uw kozijnen samen en zie direct uw richtprijs, dan regelen wij de rest.

Twee manieren, en wanneer welke

Er zijn in de praktijk twee routes, en welke het wordt hangt af van wat er nu in de gevel zit.

Hoekankers. Stalen, corrosiewerende ankers die aan de achterzijde van het kozijn worden geschroefd en in het metselwerk worden vastgezet. Dit is de standaardmethode bij nieuwbouw en bij een kozijn dat in een open gevelopening wordt gezet. Het anker zit uit het zicht, het kozijnprofiel blijft ongeschonden en de krachten worden netjes verdeeld.

Doorschroeven. Schroeven gaan door het kozijnprofiel heen, door een montagegat, tot in de muur, met een plug of een betonschroef. Dit is gebruikelijk bij een vervanging waarbij het kozijn in een bestaande opening moet, waar geen ruimte is om achterlangs te werken. Bij een kunststof kozijn schroeft u dan door de staalversterking in de kamer van het profiel, niet zomaar door de wand ervan. De gaten worden daarna afgedekt met doppen.

Bij een stelkozijn ligt het weer anders: dan zit het kader al in de gevel en wordt het nieuwe kozijn daaraan bevestigd in plaats van aan het metselwerk.

De afstanden die gelden

Hier zit het verschil tussen een kozijn dat twintig jaar goed staat en een kozijn dat na twee winters gaat werken. De KVT, de kwaliteitseisen en verwerkingsvoorschriften voor timmerwerk, legt het vast (bron: KVT hoofdstuk 11.6).

Onder het vaste deel van een schuifpui gaat die 700 millimeter terug naar 350, omdat daar een fors gewicht op één plek staat. Dat is geen detail: een schuifpui van drie meter weegt met glas al gauw een paar honderd kilo, en die last moet over meer punten verdeeld. Zie ook wat een schuifpui kost voor wat zo'n pui verder aan voorbereiding vraagt.

Vertaald naar een gewoon raam van 1.200 bij 1.400 millimeter: twee ankers in de onderdorpel, twee in de bovendorpel en twee per stijl. Zes tot acht punten dus, en niet de vier die er in een middagje in gaan.

Wat het schuim wel doet

Purschuim en compriband horen er wel degelijk bij, alleen in een andere rol. Ze vullen de naad tussen kozijn en muur, houden de tocht tegen en voorkomen een koudebrug. De volgorde is: eerst stellen met stelblokjes, dan bevestigen, dan pas vullen. Doet u het andersom, dan drukt het uitzettende schuim uw kozijn krom terwijl het uithardt, en dat ziet u pas als het raam niet meer sluit.

Purschuim heeft bovendien een verwerkingstemperatuur. Standaardschuim wil tussen de 5 en 30 graden; daaronder hardt het niet goed uit. In kozijnen vervangen in de winter staat wat dat voor de planning betekent. Hoe de aansluiting daarna waterdicht en dampopen wordt afgewerkt, leest u in kunststof kozijnen afwerken aan de buitenkant en aan de binnenkant.

Per ondergrond verschilt het

De muur bepaalt welk bevestigingsmiddel werkt, en dat wordt vaak pas duidelijk als de boor erin gaat.

Corrosie is de tweede afweging. Ankers en schroeven horen corrosiewerend te zijn, zeker in een buitenmuur waar vocht bij komt. Aan de kust telt dat zwaarder dan in het binnenland. Dat is dezelfde afweging als bij het hang- en sluitwerk: een goedkoop onderdeel dat er twintig jaar in moet zitten.

De vijf fouten die u terugziet

1. Schuim als bevestiging. Het kozijn zakt, gaat werken en de kitvoeg scheurt.
2. Te weinig punten. Vier ankers op een raam dat er acht nodig heeft, met verdraaiing als gevolg.
3. Boren in de voeg. De plug krijgt geen grip in mortel; boor in de steen zelf.
4. Niet uitgevuld achter het bevestigingspunt. Aandraaien trekt het profiel dan hol, en het raam sluit niet meer gelijkmatig.
5. Stellen na het bevestigen. De volgorde is stellen, controleren met de waterpas, dán vastzetten.

Loopt er toch water binnen langs de aansluiting, dan is de oorzaak vrijwel altijd een van deze vijf. Kozijn lekt bij regen helpt bij het zoeken, en kozijn verzakt gaat over het ergere geval waarin de latei of het metselwerk zelf meegeeft.

Zelf doen of laten doen

Technisch is het te leren. De maatvoering en het stellen zijn het lastigst, en daar is geen tweede kans: een kozijn dat scheef staat krijgt u niet recht met beslag. Overweegt u het zelf te doen, lees dan eerst kozijnen zelf plaatsen, want de landelijke ISDE-subsidie eist dat een bouw- of installatiebedrijf het werk uitvoert.

Besteedt u het uit, dan stelt u online samen wat u zoekt en ziet u meteen een richtprijs. Daarna vragen wij de prijs op bij een vooraf gecontroleerde vakpartner en sturen wij u de offerte. Die is gratis en vrijblijvend, en pas als u akkoord geeft gaat het verder. Vraag uw gratis offerte aan, of lees eerst hoe kozijnen vervangen van begin tot eind loopt.